चेक क्लिअरिंग आणि परत आलेले चेक

चेक तुमच्या हातातून बँकेपर्यंत कसा पोहोचतो, वैधता आणि पोस्ट-डेटेड चेकचे नियम, आणि चेक परत आल्यावरच्या पायऱ्या.

चेक कसा पुढे जातो

मिळाला: पावती चेक मोडसह सेव्ह होते. पैसे अजून बँकेत नाहीत.
जमा केला: तुम्ही तो तुमच्या बँकेला देता. तो Cheque Truncation System (CTS) मधून क्लिअर होतो, कागदाऐवजी चेकच्या इमेजने.
क्लिअर झाला: रक्कम तुमच्या खात्यात येते. 4 ऑक्टोबर 2025 पासून CTS दिवसभर सतत क्लिअर करते (RBI चे 13 ऑगस्ट 2025 चे सर्क्युलर), म्हणून बहुधा त्याच कामकाजाच्या दिवशी; वेळा तुमच्या बँकेकडून विचारा.
किंवा परत आला: चेक न वटता कारणासह परत येतो, जसे "funds insufficient" किंवा "signature differs".

Nivesh Sahayak App मध्ये चेकची एक स्थिती असते: मिळाला, जमा केला, दिला, क्लिअर किंवा परत. फक्त क्लिअर चेक बँकेत धरले जातात. इथे रिकन्सिलिएशनमध्ये एखादा चेक बँक स्टेटमेंटमध्ये सापडला की क्लिअर मार्क करा दाबा, आणि त्याची स्थिती बँकेच्या तारखेला क्लिअर होते.

माहीत असावेत असे नियम

वैधता: चेक त्याच्या तारखेपासून तीन महिन्यांत टाकायला हवा. त्यानंतर बँक पैसे देणार नाही; नवा चेक मागा.
पोस्ट-डेटेड चेक त्यावर लिहिलेल्या तारखेआधी जमा करता येत नाहीत.
परत आलेला चेक, Negotiable Instruments Act, 1881 चे Section 138: कर्ज फेडण्यासाठी दिलेला चेक परत आला तर घेणारा कळल्यापासून 30 दिवसांत लेखी डिमांड नोटीस पाठवू शकतो. नोटिशीच्या 15 दिवसांत रक्कम न मिळाल्यास त्यानंतर एका महिन्यात कोर्टात तक्रार करता येते. बँकेचा रिटर्न मेमो जपून ठेवा; नेमक्या पायऱ्यांसाठी वकिलाशी बोला.
रिटर्न चार्ज: परत आलेल्या चेकवर बँका चेक देणारा आणि जमा करणारा दोघांकडून चार्ज घेतात. चार्ज बँक खर्च म्हणून लिहा.

चेक परत आला तर

Nivesh Sahayak App मध्ये पावती परत म्हणून मार्क करा: ती वहीतून बाहेर जाते आणि ग्राहकाची बिले पुन्हा थकीत होतात. मग इथे बँकेच्या ओळीतून रिटर्न चार्ज खर्च म्हणून जोडा ने जोडा.

या महिन्याचे स्टेटमेंट जुळवा.टूल उघडा